Tân Hoa Xã, Nagoya (Nhật Bản), ngày 29/9 — Tối 28, bên ngoài Nhà thi đấu Toyota Sky ở tỉnh Aichi, Nhật Bản, mưa thu lất phất, mọi ồn ào đã lắng xuống.
Sau chín ngày tranh tài quyết liệt, môn bóng bàn tại ASIAD Aichi-Nagoya đã khép lại. Đội tuyển bóng bàn Trung Quốc giành 6 HCV, 4 HCB và 1 HCĐ, vững vàng dẫn đầu bảng tổng sắp huy chương, tiếp tục giữ vị thế dẫn dắt làng bóng bàn châu Á. Tuy nhiên, việc đội nam không thể giành chức vô địch đồng đội lần thứ chín liên tiếp, cùng sự tấn công mạnh mẽ của các đối thủ ở nhiều mặt trận, một lần nữa chứng minh sự thay đổi cục diện của làng bóng bàn hiện nay.
Quả bóng bạc cuộn trào, trên bàn bóng nhỏ bé chưa bao giờ có sự bất bại vĩnh viễn, chỉ có giữ được sự tỉnh táo trong việc chủ động đổi mới và ứng phó với biến đổi mới có thể mãi đứng đầu con sóng.
Vinh quang và tiếc nuối song hành
Môn bóng bàn tại kỳ đại hội này có bảy nội dung, đội Trung Quốc giành sáu HCV, tấm HCV duy nhất tuột khỏi tay là nội dung đồng đội nam. Trong trận chung kết đồng đội nam ngày 24, đội Trung Quốc thua sát nút 2-3 trước đội chủ nhà Nhật Bản, kỷ lục tám lần liên tiếp vô địch đồng đội nam kể từ ASIAD Hiroshima 1994 chính thức chấm dứt. Thất bại này như một lăng kính, soi rõ điểm yếu về chiều sâu đội hình và sự thiếu ổn định phong độ ở các giải lớn của đội hình trẻ này.
Đội nam bóng bàn Trung Quốc tham dự ASIAD lần này có độ tuổi trung bình chưa đến 21, chỉ có Vương Sở Khâm từng thi đấu ở ASIAD, bốn tay vợt trẻ như Lâm Thi Đống, Ôn Thụy Bác đều lần đầu tiên bước lên đấu trường ASIAD. Trong khi đó, đội nam bóng bàn Nhật Bản những năm gần đây tiến bộ vượt bậc, đã hình thành hai điểm ghi điểm ổn định là Harimoto Tomokazu và Matsushima Sora, trở thành đối thủ số một của nam bóng bàn Trung Quốc ở châu Á và cả thế giới.
May mắn thay, tiếc nuối vì mất ngôi vô địch đồng đội nam đã không kéo dài sang các nội dung cá nhân. Ở nội dung đơn nam, Vương Sở Khâm và Lâm Thi Đống giữ vững nhánh đấu của mình để gặp nhau ở chung kết; Lâm Thi Đống trước đó đã đánh bại tay vợt số 3 thế giới Matsushima Sora ở tứ kết, rồi cùng Hoàng Hữu Chính lội ngược dòng trước cặp Harimoto Tomokazu/Shinozuka Hiroto để vô địch đôi nam.
Ngược lại, đội nam bóng bàn Nhật Bản không giành huy chương ở nội dung đơn nam, chỉ có một HCB và một HCĐ ở các nội dung đôi. "Chúng tôi đã thể hiện được tám, chín phần thực lực hiện tại, nhưng so với việc giành HCV đồng đội, huy chương ở các nội dung cá nhân vẫn còn chưa đủ," Harimoto Tomokazu nói.
Vương Sở Khâm, người giành ba HCB tại ASIAD lần này, thẳng thắn chia sẻ sau trận: "Tôi đã không làm tốt phần việc của mình. Harimoto Tomokazu và Matsushima Sora đều có thực lực của những tay vợt hàng đầu thế giới. Thể thao đỉnh cao có thắng có thua, nhưng đội bóng bàn Trung Quốc luôn mang tâm thế quyết thắng khi đối mặt với mỗi trận đấu."
Ở nội dung nữ, đội nữ bóng bàn Nhật Bản trỗi dậy theo kiểu tập thể. Harimoto Miwa và Hayata Hina đều ngang ngửa với đội Trung Quốc ở các nội dung đơn nữ và đôi nữ. Dù trong trận chung kết đồng đội nữ ASIAD lần này đội Trung Quốc thắng 3-0, nhưng ở chung kết đồng đội nữ giải vô địch thế giới London hồi tháng 5 năm nay, họ chỉ thắng sát nút 3-2.
"Hiện tại thực lực tổng thể của đội Nhật Bản và chúng tôi ngang ngửa nhau, đặc biệt là Harimoto Miwa, tốc độ và sức mạnh đều đã ở đẳng cấp thế giới. Chúng tôi càng phải hạ thấp tư thế, chiến đấu vì từng điểm," Tôn Dĩnh Sa nói.
Tuổi trẻ và trưởng thành đồng hành
Thể thao đỉnh cao chưa bao giờ thuận buồm xuôi gió, vấp ngã rồi đứng dậy, bứt phá dưới áp lực lớn, đều là những tấm huân chương của sự trưởng thành.
Lâm Thi Đống 21 tuổi là tay vợt có lịch thi đấu dày đặc nhất của bóng bàn Trung Quốc tại kỳ đại hội này, thi đấu trên bốn mặt trận với tổng cộng 20 trận, cuối cùng giành 3 HCV và 1 HCB. Con đường trở thành "vua ba HCV" đầy chông gai: ở bán kết đơn nam gặp Lâm Quân Nho có thứ hạng thế giới cao hơn, phải chiến đấu bảy ván mới thắng chật vật; ở chung kết đôi nam trước cặp đôi Nhật Bản, họ lội ngược dòng khi đang bị dẫn 1-2; ở bán kết đôi nam nữ gặp cặp đôi số 1 thế giới của Hàn Quốc, cũng bị dẫn 1-2 rồi gỡ liền ba ván.
"Chặng đường này rất gian nan, nhưng chúng tôi mang niềm tin quyết thắng," Lâm Thi Đống nói, "Chiến thắng khó khăn này (chung kết đôi nam) là một khởi đầu mới, hy vọng sau ASIAD có thể tiến thêm một bậc."
"ASIAD lần này là lần đầu tiên với nhiều tay vợt trẻ. Có thể thấy họ không ngừng tiến bộ, ngày càng trưởng thành," HLV trưởng đội nam bóng bàn Trung Quốc Vương Hạo nói, "Chúng tôi hy vọng trao cho người trẻ nhiều cơ hội hơn ở các trận đấu quan trọng, để họ lấy hết dũng khí, tích lũy và nâng cao trình độ ở các giải lớn, sau này đón nhận thử thách với thực lực mạnh hơn."
Cũng nộp một bài thi trưởng thành ấn tượng là Khoái Mạn 22 tuổi. Đánh ở vị trí đơn thứ ba của đồng đội nữ, cô thi đấu ổn định trong trận chung kết để định đoạt chiến thắng; ở nội dung đôi nữ cô cùng Vương Mạn Dục lên ngôi, ở đôi nam nữ cô phối hợp ăn ý với Lâm Thi Đống, lần đầu tham dự ASIAD đã giành ba HCV.
"Ở kỳ ASIAD Hàng Châu trước, đội nữ bóng bàn chúng tôi không giành được huy chương ở nội dung đôi. Lần này chúng tôi mang niềm tin quyết thắng, có áp lực nhưng càng có động lực," Khoái Mạn nói, "Dù là trận nào, cứ buông bỏ tâm lý để chiến đấu, mới có thể đạt được thành tích như vậy."
Cạnh tranh và cùng thắng hòa quyện
Cục diện quần hùng cùng trỗi dậy của làng bóng bàn châu Á tại ASIAD không chỉ là phép thử thực chiến đối với bóng bàn Trung Quốc, mà còn chứng minh logic phát triển nhất quán của bóng bàn Trung Quốc: cạnh tranh và cùng thắng không phải là hai thái cực đối lập, mà có thể cùng sinh ra và hòa quyện vào nhau.
Trên sân đấu, bóng dáng những người đuổi theo có mặt khắp nơi: tay vợt Đài Bắc Trung Hoa Lâm Quân Nho hai lần buộc các trụ cột của bóng bàn Trung Quốc phải bước vào ván quyết định, ở đồng đội nam anh đấu với Vương Sở Khâm đến ván thứ năm, ở đơn nam đấu với Lâm Thi Đống trọn bảy ván.
"Đội Trung Quốc là đối thủ quen thuộc mà chúng tôi giao đấu lâu năm, chúng tôi dốc toàn lực để chơi tốt từng trận," HLV trưởng đội nam bóng bàn Đài Bắc Trung Hoa Vương Dực Trạch nói, "Nhưng khách quan mà nói, thực lực tổng thể của chúng tôi vẫn còn khoảng cách với đội Trung Quốc, chủ yếu là về tâm lý vẫn thiếu khí thế chủ động tấn công đối thủ mạnh."
Tại đấu trường bóng bàn ASIAD lần này, ngày càng nhiều vận động viên đến từ các quốc gia và vùng lãnh thổ thể hiện thực lực đáng nể.
Lão tướng 34 tuổi người Iran Noshad Alamiyan đã "gây sốc" khi loại Harimoto Tomokazu, lọt vào bán kết và giành HCĐ cho đội Iran; tay vợt Chu Vũ Linh của đội Macau Trung Quốc, trở lại đấu trường ASIAD sau tám năm, đã đánh bại Vương Mạn Dục ở vòng bảng đồng đội nữ; tay vợt 16 tuổi người Thái Lan Thitaphat Preechayan đã chiến đấu năm ván và thắng Lâm Thi Đống 3-2 ở tứ kết đồng đội nam, sau đó lại giành được hai ván trong trận vòng 32 đơn nam gặp Vương Sở Khâm…
Những năm gần đây, Thái Lan liên tục đầu tư vào đào tạo trẻ, chú trọng tuyển chọn vận động viên trẻ, đồng thời hỗ trợ các tay vợt trẻ sang Trung Quốc tập huấn. Preechayan cho biết, bình thường anh tập luyện tại cơ sở của đội tuyển quốc gia Thái Lan đặt trong một trường đại học. Để chuẩn bị cho ASIAD lần này, anh từng sang Tế Nam, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc để tập luyện. "Việc sang Tế Nam tập luyện ba bốn tháng trước là rất quan trọng," anh nói.
Từ những năm đầu chủ động phổ biến kỹ thuật bóng bàn ra thế giới, thúc đẩy sự phổ cập và phát triển của môn thể thao này, đến nay thản nhiên đối mặt với sự đuổi theo và thách thức của đối thủ, bóng bàn Trung Quốc luôn hiểu rằng: kẻ mạnh thực sự không bao giờ sợ cạnh tranh, trái lại sẽ cùng nâng cao, không ngừng đột phá trong sự rèn giũa lẫn nhau với đối thủ.
"Hiện nay, hiệp hội bóng bàn của các quốc gia và vùng lãnh thổ khác nhau đều có ngày càng nhiều vận động viên xuất sắc, điều này cũng khiến các nội dung trở nên hấp dẫn hơn," Vương Mạn Dục, người giành ba HCV đồng đội nữ, đơn nữ và đôi nữ, nói, "Đồng thời, chúng tôi thực sự đối mặt với thử thách và áp lực rất lớn, nhưng đội Trung Quốc chưa bao giờ sợ áp lực. Có áp lực mới không ngừng tiến bộ, không ngừng phát hiện vấn đề, giải quyết vấn đề, đó là chìa khóa để chúng tôi có thể tiếp tục tiến về phía trước."
Đón nhận cạnh tranh bằng tâm thế cởi mở, thúc đẩy phát triển bằng triết lý cùng thắng, cùng tiến bộ trong giao lưu và học hỏi lẫn nhau, đó là triết lý phát triển của bóng bàn Trung Quốc, càng là tình cảm và trí tuệ của thể thao Trung Quốc.
Điều bóng bàn Trung Quốc theo đuổi chưa bao giờ là "thắng một mình", mà là "cùng thắng" trong sự phát triển của môn thể thao — khi ngày càng nhiều hiệp hội có thể cử ra những tay vợt có sức cạnh tranh, khi mỗi trận đấu đều phải dốc hết sức mới có thể giành chiến thắng, bóng bàn mới có không gian phát triển rộng lớn hơn, và sức hấp dẫn của môn thể thao này mới được nhiều người nhìn thấy hơn.
Biên tập: Trần Diễm Đình
(Theo Tân Hoa Xã)